calendar 03.02. 2016

Małe szturchnięcie, duże efekty

Dr Aleksandra Hildebrandt, blogerka i dziennikarka Huffington Post, znanej platformy internetowej publikującej informacje i komentarze, wypowiada się na temat efektywności energetycznej i chęci do podejmowania działań wspierających zrównoważony rozwój.

Przekształcenie systemu energetycznego jest jednym z największych i najbardziej wymagających projektów infrastrukturalnych od czasów pierwszej rewolucji przemysłowej. Poza przejściem na energię odnawialną, również indywidualna efektywność energetyczna odgrywa ważną rolę w przekształceniu systemu energetycznego. Jedynym problemem jest to, że oszczędzanie energii bywa często trudniejsze, niż nam się wydaje. Przede wszystkim w życiu codziennym mamy na głowie zupełnie inne rzeczy, niż nieustanne kontrolowanie swoich zachowań konsumpcyjnych.

a03_journalistenreihe_trenner_01

Jednak czasem nawet małe „szturchnięcie” wystarczy, aby skierować decyzję w dobrym kierunku. Strategia ta nazywa się „przynagleniem” i ma na celu wywołanie zmian w zachowaniu bez wywierania nacisku. Stała się popularna dzięki książce pt. „Nudge”(pl. „Przynaglenie”) autorstwa ekonomisty Richarda Thalera z Uniwersystetu w Chickago oraz prawnika z Harvardu, Cassa Sunsteina. W książce autorzy zajmują się zagadnieniem, w jaki sposób można pomóc ludziom działać na swoją korzyść, a jednocześnie na korzyść społeczeństwa i środowiska. Jak pokazują badania, w odróżnieniu od panującej wcześniej opinii naukowców, ludzie nie działają w sposób racjonalny. Nieustannie podejmują nieracjonalne decyzje.

Temat zrównoważonego rozwoju często wymaga tłumaczenia i przynaglania, ponieważ nie ma on dobrego dostępu do emocji. Branża reklamowa, która lubi używać różnych historii aby wpływać na zachowania zakupowe potencjalnych klientów, bazuje przede wszystkim na wywieraniu wpływu na ludzkie umysły. Jednak aby dotrzeć do ludzi w wiarygodny sposób potrzeba dwóch rzeczy: przynaglania i przekonujących argumentów, dlaczego określone zachowanie jest poprawne i pożądane.

Czasem nawet małe „szturchnięcie” wystarczy, aby skierować decyzję w dobrym kierunku.

Jednym z przykładów jest aktualny katalog memolife (dla prywatnych klientów) przygotowany dla ekologicznej firmy zajmującej się materiałami biurowymi, memo AG, w którym znajdują się nie tylko produkty mające wkład w odpowiedzialne korzystanie z zasobów, ale też praktyczne rady odnośnie stylu życia wspierającego zrównoważony rozwój. Są to informacje na temat tego, jak unikać marnowania jedzenia, jak prowadzić recycling, porady dotyczące robienia zakupów i gotowania, a także zdrowia, dobrego samopoczucia, ekologicznego podróżowania oraz stylu życia i aktywności poza domem – ale przede wszystkim na temat oszczędzania energii. Na ostatnich stronach katalogu firma zamieściła najważniejsze symbole i znaki ekologiczne, dzięki którym konsumenci są w stanie rozpoznać dobre produkty.

a03_journalistenreihe_trenner_01

Jednak również technologie mogą mieć podobny pozytywny wpływ. Tu dobrym przykładem może być indywidualne opomiarowanie. Transparencja zużycia ciepła jest „przynagleniem”, ponieważ udowodniono, że pomaga użytkownikom zoptymalizować zużycie energii i tym samym zmniejszyć koszty oraz poziom emisji CO2. W końcu ludzie, którzy wiedzą, ile energii zużywają, są w stanie korzystać z niej bardziej odpowiedzialnie. Jak pokazują badania, nawet małe zmiany w zachowaniu konsumpcyjnym mają duży wpływ na całościowy obraz.

Delikatne przynaglenie zawsze łączy się z trzema wiadomościami: pierwszą, że nie trzeba pokazywać palcem, aby wywołać zmiany, drugą, że to, co da się zrobić, jest zawsze przed nami oraz trzecią, że jesteśmy w stanie iść drogą w kierunku poprawy zrównoważonego rozwoju i efektywności energetycznej tylko wtedy, gdy poruszamy się małymi krokami.



 

Picture credits: grasundsterne, thinkstockphotos